← Alle thema's
Home› Thema's› A · Crisisorganisatie en besluitvorming› A4
A4 · Crisisorganisatie en besluitvorming

OMT

De rol, onafhankelijkheid en openbaarheid van het Outbreak Management Team.

Samenvattingscroll voor meer

Het OMT gaf zwaarwegende, vaak leidende medisch-epidemiologische adviezen. In de praktijk bepaalde het OMT-advies sterk de richting van het kabinetsbeleid.

Daardoor ontstond discussie over de onafhankelijkheid van het OMT, over de invloed van de politiek op de formulering van adviesaanvragen, en over de geslotenheid van de overleggen — er was lange tijd geen openbaarheid over wie wat had ingebracht.

Veldepidemioloog en Red Team-medeoprichter Amrish Baidjoe noemt het OMT te biomedisch van samenstelling: een echt outbreak management team had ook gedrags- en sociale wetenschappers en operationele crisiservaring moeten omvatten. Hij deelt het OVV-oordeel over een ‘medische tunnelvisie’.

Huisarts Rob Elens bepleit dat eerstelijnsartsen (huisartsen) structureel in het OMT en de adviescommissies zouden moeten meebeslissen; in zijn beleving ontbrak het eerstelijnsperspectief in de beleidsadvisering.

(Van Dissel, Koopmans, Gommers, Bruins, Rutte, Schoof, Baidjoe, Elens)

De bronwat erover gezegd is — met link naar de plek in het verhoor
Rob Elens Huisarts te Meijel · 17 juni 2026
“Ik denk dat er in de OMT’s en de commissies gewoon heel veel eerstelijnsartsen moeten gaan zitten die meehelpen met het beleid. Dat zou mijn boodschap zijn voor de toekomst.”
→ in het verhoor van Rob Elens
Amrish Baidjoe Veldepidemioloog · mede-oprichter Red Team · 17 juni 2026
“Ik denk dat het zich heel erg als biomedisch adviesteam heeft gedragen. Terwijl als je een outbreak management team bent, dan moet je die diversiteit van expertise hebben — simpelweg omdat niet alle vragen biomedisch van aard zijn.”
→ in het verhoor van Amrish Baidjoe
Jaap van Dissel Directeur CIb/RIVM, voorzitter OMT · 5 juni 2026
“Een elektronisch systeem met allerlei informatie die dan beschikbaar komt. U noemde de media, moet ik dan denken aan journalistieke media, was dat verslaglegging? Ja, daar was natuurlijk ook een heleboel in de media al van doen.”
→ in het verhoor van Jaap van Dissel
Marion Koopmans OMT-lid, viroloog · 29 mei 2026
“En dan ben je dus afhankelijk van de informatie die komt van de plek waar zoiets speelt. Dus wat er meteen die eerste week gebeurde. Was intensief contact van de WHO met de gezondheidsdiensten van China.”
→ in het verhoor van Marion Koopmans
Diederik Gommers IC-arts, voorzitter NVIC · 15 juni 2026
“Het coronavirus is een verkoudheidsvirus en komt in onze longen terecht. Het kan in sommige gevallen zo'n 5 tot 10 procent tot zeer ernstige longontsteking. Een dubbelzijdige longontsteking.”
→ in het verhoor van Diederik Gommers
Bruno Bruins Minister Medische Zorg en Sport · 29 mei 2026
“Misschien kan ik mij voorstellen dat dat bij het werk van uw commissie de komende periode aan bod komt.”
→ in het verhoor van Bruno Bruins
Mark Rutte Minister-President · 12 juni 2026
“Dus dat komt ook terug in een paar persmomenten na de ministerraad. En dan is het ook vooral met elkaar bekijken wat er gebeurt. Hoe ontwikkelt het zich en wat zien we internationaal?”
→ in het verhoor van Mark Rutte
Dick Schoof Secretaris-Generaal JenV · 12 juni 2026
“Dat wordt voorbereid in die ambtelijke vooroverleggen en komt dan uiteindelijk in de ministeriële commissie, die normaal gesproken ook relatief kort duurt. Dus de snelheid van de besluitvorming, als ik dat goed begrijp.”
→ in het verhoor van Dick Schoof

Aanvullende bronnen uit de linksecties van de verhoorpagina's worden hier toegevoegd zodra die zijn ingevuld.

Tegenstellingen bij de verhorenwaar getuigen elkaar tegenspreken — met links naar het verhoor
Was het OMT te smal/biomedisch (tunnelvisie)?
Jaap van Dissel: het OMT was bewust smal-medisch gehouden om tot eenduidige adviezen te komen; minderheidsstandpunten werden vermeld en hij bestrijdt dat tunnelvisie de kwaliteit aantastte.
Amrish Baidjoe: "het heeft zich heel erg als biomedisch adviesteam gedragen" — terwijl een outbreak management team juist diversiteit van expertise (gedrag, sociale wetenschappen) vereist; hij deelt het OVV-oordeel "medische tunnelvisie".
Jan Kluytmans: bepleit naast het OMT een parallel traject met economen en sociale wetenschappers voor een integraal advies.
Van Dissels verdediging van het bewust smalle OMT staat recht tegenover Baidjoe en Kluytmans, die de smalle samenstelling juist als kernprobleem zien.
→ Jaap van Dissel→ Amrish Baidjoe→ Jan Kluytmans
Scheiding advies en politiek: zuiver of vervlochten?
Jaap van Dissel: benadrukt het onderscheid: "het OMT adviseerde, het kabinet besliste"; hij probeerde politisering actief te voorkomen.
Diederik Gommers: rond 5 oktober kregen OMT-leden het gevoel te moeten "tekenen bij het kruisje" voor maatregelen die in het Catshuis al waren bedacht; hij noemt Van Dissel een soort "onderkoning" die te dicht op de politiek zat.
Gommers ondergraaft Van Dissels beeld van een zuivere scheiding tussen advies en besluit.
→ Jaap van Dissel→ Diederik Gommers
Interne tegenspraak: kwaliteit of schijn?
Mark Rutte: het OMT was "een eigenwijze club" die haar interne tegenspraak goed organiseerde — een kwaliteit.
Gommers / Mikkers: het OMT was in het najaar verdeeld; individuele leden ventileerden afwijkende meningen in talkshows, waardoor het "één en ondeelbare" advies en het gezag ervan ondermijnd werden.
→ Mark Rutte→ Jack Mikkers→ Diederik Gommers
Kritiektegenwerpingen op basis van de verhoren en de site
Uit de verhoren
Advies en beleid raakten vervlochten Jaap van Dissel — in het verhoor
De grens tussen wetenschappelijk advies en politieke besluitvorming vervaagde; het OMT-advies kreeg een bijna bindend karakter, terwijl de politiek koos.
→ context in het verhoor van Jaap van Dissel
Sturing via de adviesaanvraag Mark Rutte — in het verhoor
De vraag rees in hoeverre de politiek door de formulering van de adviesaanvraag de uitkomst van het OMT-advies mede stuurde.
→ context in het verhoor van Mark Rutte
Externe kritiek · OVV-rapporten en artikelen op de site
OVV-rapporten coronacrisis (2022–2023) Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV)
De OVV bekritiseerde het gebrek aan rolvastheid: de scheiding tussen wetenschappelijk advies en politieke besluitvorming was onvoldoende helder, wat de controleerbaarheid van keuzes ondermijnde.
→ OVV — Aanpak coronacrisis, Deel 1 (tot sep 2020)
Hoe Van Dissel c.s. een grote uitbraak door de lucht heeft verdonkeremaand Maurice.nl · 4 juni 2026
Deze analyse stelt dat Van Dissel c.s. signalen over verspreiding via de lucht (aerosolen/ventilatie) lang hebben gebagatelliseerd, met gevolgen voor het advies over ventilatie en binnenruimtes.
→ Hoe Van Dissel c.s. een grote uitbraak door de lucht heeft verdonkeremaand
Over stamhoofd Rutte die zich onderwerpt aan de sjamanen van het OMT (deel 1) Maurice.nl · 19 oktober 2020
Deze analyse bekritiseert de dominante, bijna onaantastbare positie van het OMT in de besluitvorming en de mate waarin het kabinet — en premier Rutte — de medisch-epidemiologische adviezen vrijwel zonder tegenspraak overnam.
→ Maurice.nl · 19 oktober 2020
De grote uitbraak bij het Parkhuis in Dordrecht Maurice.nl · 2 september 2020
Reconstructie van een grote uitbraak in een zorginstelling die wijst op verspreiding via de lucht (aerosolen) — een signaal dat in de OMT-advisering lang werd onderschat.
→ Maurice.nl · 2 september 2020
De besmettingen bij Atalanta-Bergamo/Valencia op 19-2-2020 Maurice.nl · 25 juni 2020
Analyse van een vroeg superspreading-event rond een voetbalwedstrijd, als aanwijzing dat het virus zich al breed verspreidde — relevant voor de vraag hoe het OMT de beginfase inschatte.
→ Maurice.nl · 25 juni 2020
Zoek de fouten Maurice.nl · 28 mei 2020
Kritische analyse van de cijfers, aannames en redeneringen waarop het RIVM en het OMT hun adviezen baseerden.
→ Maurice.nl · 28 mei 2020
Bij het afscheidsfeestje van het OMT Maurice.nl · 25 februari 2023
Terugblik op de rol van het OMT gedurende de crisis, met kritiek op de geslotenheid, de onaantastbaarheid en de vervlechting van advies en beleid.
→ Maurice.nl · 25 februari 2023
Wie van bestuurlijk Nederland komt eindelijk bij zinnen? Maurice.nl · 27 juli 2020
Een oproep aan bestuurlijk Nederland om de eenzijdige, op het OMT leunende koers te heroverwegen en kritischer naar de onderbouwing van het beleid te kijken.
→ Maurice.nl · 27 juli 2020
RIVM en OMT weigerden lang ze te zien vliegen Maurice.nl · 26 mei 2026
Deze analyse stelt dat het RIVM en het OMT de aanwijzingen voor verspreiding via de lucht (aerosolen) lang hebben genegeerd, met gevolgen voor de adviezen over ventilatie en binnenruimtes.
→ Maurice.nl · 26 mei 2026
De blinde en dove experts van het OMT Maurice.nl · 21 januari 2025
Kritiek op het onvermogen of de onwil van het OMT om signalen en tegengeluiden van buiten serieus te wegen bij zijn advisering.
→ Maurice.nl · 21 januari 2025
Er is bewijsbaar een causaal verband voor Covid-19! Maurice.nl · 18 april 2020
Analyse die stelt dat er vroeg al aanwijzingen waren die het OMT/RIVM in zijn advisering onvoldoende meewoog.
→ Maurice.nl · 18 april 2020
We leren blijkbaar niets van vroeger over een virus Maurice.nl · 25 april 2020
Kritiek op de wetenschappelijke uitgangspunten van het OMT/RIVM in de beginfase.
→ Maurice.nl · 25 april 2020
De timmerlieden van WHO en RIVM Maurice.nl · 19 juli 2020
Kritiek op het vasthouden van WHO en RIVM aan achterhaalde aannames, onder meer over verspreiding via de lucht.
→ Maurice.nl · 19 juli 2020
Zo word je besmet door aerosols en dit kan je ertegen doen Maurice.nl · 7 juli 2020
Over verspreiding via aerosolen — een mechanisme dat in de OMT-advisering lang werd onderschat.
→ Maurice.nl · 7 juli 2020
De achterhaalde mantra's van de deskundigen hebben grote gevolgen Maurice.nl · 7 mei 2020
Kritiek op vasthoudende, achterhaalde uitgangspunten van virologen en het OMT.
→ Maurice.nl · 7 mei 2020
Voor iedereen die bang is — de coronacijfers in perspectief Maurice.nl · 5 oktober 2020
Plaatst de coronacijfers in perspectief tegenover de duiding van RIVM en OMT.
→ Maurice.nl · 5 oktober 2020
Vragen over dit themainloggen vereist
AI Vragen over OMT